gototop

Eski Camii

PDFYazdıre-Posta

Eski Camii Edirne'de Osmanlılardan günümüze ulaşmış en eski anıtsal yapıdır. 15. yüzyılda yapılmış anıtsal camilerin en önemlisidir. Bu aynı zamanda Devletin büyümesinin de simgesidir. 1403'te Sultan I.Süleyman tarafından yapımına başlanmış, Çelebi Sultan Mehmet zamanında 1414'te bitirilmiştir. Mimarı Konyalı Hacı Alaaddin, kalfası Ömer İbn İbrahim'dir.

Erken Dönem Camileri başlığı altında çok birimli veya çok kubbeli Camiler grubuna girer. Merkezi kubbeyi taşıyan dört Paye ile dört duvar üzerine dokuz kubbelidir. Bir yanının dış ölçüsü 13 m. olarak kare planlıdır. 13 m. çapında ve tümüyle yarım kubbe biçiminde olan kubbeler, yan neflerle pandantiflere, ortada çeşitli geçiş öğelerine oturur.

 

Edirne Eski Cami çok ayaklı çok destekli ulu camii plan yorumu içinde değerlendirilmektedir. Ancak yapıda kullanılan kubbe çaplarının büyümesiyle, Osmanlı mimarisinin erken dönemden yavaş yavaş sıyrılmak isteyip klasikliğe geçiş için uygulamaların ne kadar başarılı olduğunu göstermektedir. Klasik dönem öncesinde, klasik dönemi oluşturan denemelerin yaşandığı bir dönem olan XIV. ve XV. Yüzyıllarda Osmanlı mimarisi pek çok denemeler gerçekleştirerek ideal strüktür biçimini ve ideal ölçüleri araştırmıştır. Anadolu Türk mimarisinin çok ayaklı uygulamalarla problemin çözülmeye çalışıldığı Ulu cami plan tiplerinde, ulu cami geleneğine bağlanan Edirne Eski Camii de yalnızca kare kesitli dört ağır paye ve ana beden duvarlarındaki bağımlı payeler kullanılarak problem çözülmeye çalışılmış, böylelikle cami iç mekânı üst örtüyü taşımak için kullanılan çok ayaklardan kurtulmuştur. Sağlam kurgulanmış strüktürel çözümlemeyle çok ayağa gerek kalmadan ana mekânın üzerini örten dokuz kubbe dengeli bir şekilde dört kare kesitli paye ve duvara bağımlı duvar payeler ile desteklenmiştir.